“LITSON”

Isabuhay ang “see, judge at act” upang matugunan ang krisis pangkalikadan, apela ng Diocese of Borongan

 15,846 total reads

Hinimok ng Diocese of Borongan ang mga mananampalataya na isabuhay ang pamamaraang “See, Judge, and Act” o “Tumingin, Magnilay at Kumilos” upang tugunan ang lumalalang krisis pangkapaligiran, kasabay ng paggunita sa ika-13 anibersaryo ng pananalasa ng Super Typhoon Yolanda.

Sa mensaheng inilabas nitong Nobyembre 8, 2026, sinabi ni Diocesan Administrator Rev. Fr. Jan Michael J. Gadicho na hindi lamang takot at pinsala ang dapat alalahanin sa trahedya kundi pati ang pag-asa, karunungan, pagkakaisa at pagtutulungan ng mga Pilipinong bumangon at muling nagtayo ng kanilang mga komunidad.

“Thirteen years ago, Super Typhoon Yolanda swept over our land. As we remember it today, we do not go back to the horror and the fear. We go back to the hope and the wisdom it left us. Out of our ruins, God raised a people who learned to stand, to share, and to rebuild together.” Bahagi ng pahayag ni Fr. Gadicho.

Muli ring ipinagkatiwala ng diyosesis sa habag ng Diyos ang mga kaluluwa ng mga nasawi at ang mga naulilang pamilya, habang pinasalamatan ang mga indibidwal, komunidad at organisasyong tumulong sa mga nasalanta.

Gayunman, binigyang-diin ni Fr. Gadicho na hindi sapat ang pag-alala lamang sa trahedya dahil patuloy na lumalala ang mga suliraning pangkapaligiran.

“We continue to entrust the souls of the victims to the compassionate hands of God, and the grieving families to his consoling heart. We thank the Lord for the generous people, communities, institutions, and organizations who eased our burdens and inspired us by their generosity. But remembering is not enough. Yolanda asks something of us today, in the midst of an environmental emergency that grows more urgent each year. The Church gives us a way to respond: see, judge, and act.” Dagdag pa ni Fr. Gadicho.

Hinimok ng tagapangasiwa ng Diyosesis ng Borangan ang publiko “TO SEE,” o buksan ang mga mata sa paghihirap ng kalikasan at ng mahihirap na mamamayan, kabilang ang mapanirang pagmimina, mas malalakas na bagyo, pagtaas ng lebel ng dagat, pagguho ng mga baybayin at pagkasira ng kabuhayan.

Binigyang-diin rin ng Pari sa kanyang mensahe ang paalala ni Pope Francis sa Laudato Si’ na ang pagtangis ng daigdig ay pagtangis rin ng mga dukha dahil ang mga mahihirap at bulnerableng komunidad ang unang nakararanas ng pinakamabigat na epekto ng krisis na hindi nila pangunahing kagagawan.

“Let us open our eyes to the suffering of creation and of the poor: our islands exploited by mining, stronger storms, rising seas, eroded coasts, destroyed livelihoods, and families who must rebuild again and again. “The cry of the earth is the cry of the poor” (Laudato Si, 49). Those who suffer first and most are those who did the least to cause the crisis.” Ayon pa kay Fr. Gadicho.

Hinimok rin ng Pari ang mga mananampalataya “TO JUDGE” o suriin ang mga suliraning pangkapaligiran batay sa liwanag ng Ebanghelyo at ipinaalala na ang mundo ay kaloob ng Diyos na ipinagkatiwala sa tao, hindi pag-aari upang abusuhin o pagsamantalahan.

Ayon kay Fr. Gadicho, “Let us weigh what we see in the light of the Gospel. The earth is a gift entrusted to us by the Creator, not a possession to be exploited.

The Word of God reminds us, The LORD God took the man and put him in the garden of Eden to till it and keep it ” (Genesis 2:15). The cry of the earth is also a cry for justice and stewardship. Neglecting creation and neglecting the poor are one and the same failure of love.”

nanawagan din si Fr. Gadicho sa bawat mananampalata “TO ACT” o konkretong kumilos para pangalagaan ang ating iisang tahanan.

Kabilang sa mga iminungkahing hakbang ng Pari ang pagtutol sa mapanirang pagmimina, pagtatanim at pangangalaga ng mga puno at bakawan, pagbabawas ng basura, paghahanda ng mga pamilya at parokya sa mga sakuna, pagtulong sa mga bulnerableng sektor at pagsusulong ng makatarungan at responsableng mga patakaran pangkapaligiran.

“Let us act with care for our common home: reject destructive mining, plant and protect trees and mangroves, reduce waste, prepare our families and parishes for disasters, support those most vulnerable, and make our voices heard for just and responsible policies. Let us begin in our homes, parishes, schools, and communities.” Ani Fr. Gadicho.

Hinimok din ang bawat isa na simulan ang pagkilos sa kani-kanilang tahanan, parokya, paaralan at komunidad.

“We ask the Lord for guidance and strength, that, learning from the impact of Yolanda, we may be compelled to see, to judge, and to act. May the God who walked with us through the storm keep us steadfast in hope and generous in love.” Panalangin ni Fr. Gadicho.

Ayon kay Fr. Gadicho, ang tunay na pag-alala sa mga nasalanta ng Yolanda ay dapat magbunga ng malasakit, katarungan at sama-samang pagkilos, lalo na para sa mga mahihirap na higit na nagdurusa sa epekto ng pagkasira ng kalikasan.